Türkiye'de Eğitim

Türkiye'de 26 bin yabancı öğrenci var

Son beş yılda Türkiye'deki yabancı öğrenci sayısı yüzde 59 arttı. En fazla yabancı öğrencinin bulunduğu üniversitelerin başında Anadolu, İstanbul ve Orta Doğu Teknik üniversiteleri geliyor. Türkiye'de en çok KKTC, Azerbaycan, Türkmenistan ve Bulgaristan'dan öğrenci eğitim alıyor.

Türkiye, hem Asya hem de Avrupa'da toprağı bulunan, dünyadaki iki ülkeden biridir. Bu özelliği, onun farklı kültür ve dünya görüşlerini aynı anda taşımasını sağlar. Mimarisinden müziğine, yemeklerinden edebiyatına kadar bütün kültür alanlarında, Türkiye'nin bu çoğulcu yapısı göze çarpmaktadır.

Türkiye, bir yandan Avrupa Birliği'ne üyelik yolunda ilerlerken, bir yandan da küresel ve bölgesel gelişmelerde aktif olarak yer alan bir ülkedir. Tarihin akışını değiştiren olayların merkezinde yer almış, insanlığın ortak hafızasında yer edinen medeniyetlere ev sahipliği yapmıştır. Barındırdığı farklı renklerle, medeniyetler barışına katkı sağlamayı öncelikli görevlerinden biri saymaktadır.

Eşsiz doğal güzelliklere sahip Türkiye, yıl içinde dört mevsimi bir arada yaşayabilmektedir. Tüm bunların yanı sıra, Türkiye ekonomik ve sosyal başarılarıyla da son yıllarda tüm dünyada adından söz ettirmektedir. Dünyanın 16., Avrupa'nın 6. büyük ekonomisi olan Türkiye, dünyanın en hızlı büyüyen birkaç ülkesinden biri haline gelmiştir.

Türkiye, bu birikimini diğer ülkelerle paylaşmak istemektedir. 150'den fazla ülkeden öğrenci ağırlayan Türkiye, uluslararası standartlarında eğitim veren üniversitelerinin kapısını Türkiye Burslarıyla tüm dünya öğrencilerine açmaktadır.

Türkiye üniversitelerinde, istenilen bölümlerde geniş kapsamlı burs imkânıyla alınacak eğitim, dünya öğrencilerine yeni bakış açıları kazandırmakta ve kariyerlerinde onları avantajlı kılacak bir donanım sağlamaktadır.

Türkiye Cumhuriyeti yabancı uyruklu öğrencilere yönelik burs imkanları sağlamaktadır. Türkiye Bursları'nın öğrencilere sağladığı olanaklar şunlardır:

Türkiye Bursları, ülkemizde yükseköğretim seviyesinde öğrenim görecek öğrencilere verilen karşılıksız burs programlarından oluşmaktadır.

Türkiye Burslarının amacı, ülkemiz ile diğer ülkeler arasındaki ilişkilere geliştirmek ve insan-odaklı bir yaklaşımla, küresel bilgi yüküne katkıda bulunmaktadır.

Türkiye Burslusu olmaya hak kazanan öğrenciler, Türkiye üniversitelerinde, akademik geçmişlerine uygun bir bölümde öğrenim gördükleri süre boyunca burslandırılırlar.

Burs Olanakları

Türkiye Bursları'nın öğrencilere sağladığı olanaklar şunlardır:

Aylık burs ödemesi

Düzeylere göre öğrencilere ödenen aylık miktar şu şekildedir:

  • Önlisans; 500 TL (yaklaşık 300 USD)
  • Lisans; 500 TL (yaklaşık 300 USD)
  • Yüksek lisans; 750 TL (yaklaşık 450 USD)
  • Doktora; 1.000 TL (yaklaşık 575 USD)
  • Araştırma; 1.000 TL (yaklaşık 575 USD)
Üniversite öğrenim harcı

Türkiye Burslusu öğrenciler, yerleştirildikleri üniversitelerdeki eğitim ücretini ödemezler.

Sağlık giderleri

Türkiye Burslusu öğrenciler, sağlık güvencesi altındadırlar.

Türkçe dil eğitimi (1 yıl)

Türkçe bilmeyen Türkiye Burslusu öğrencilere, 1 yıl süreyle Türkçe eğitimi verilir. Öğrenciler Türkçe eğitimi aldıkları süre boyunca tüm burs imkânlarından faydalanmaya devam ederler.

Geliş-gidiş ulaşım katkısı

Türkiye Burslusu öğrencilere, ülkemize ilk geldiklerinde ve öğrenimlerini tamamladıktan sonra ülkelerine dönüşlerinde, ulaşım masrafları için ödeme yapılır.

Yükseköğretim

Türkiye'de yükseköğrenim, ön lisans, lisans, yüksek lisans ve doktora derecesi veren üniversiteler, fakülteler, yüksekokullar, enstitüler, konservatuvarlar ve meslek yüksekokullarından müteşekkildir. Toplamda 176 üniversitenin 103'ü devlet, 73'ü ise vakıf (Özel) üniversitelerinden oluşmaktadır.

Son yıllardaki verilere göre; üniversite öğrencilerinin sayısı örgün ve açık öğretimle birlikte 3,5 milyondan dolayındadır.

Lisans Programlarına Başvuru

Adayların Türkiye'deki bir üniversitede lisans öğrenimi görmek istemeleri halinde ilgili üniversitelere doğrudan başvurmaları gerekmektedir. Türkiye'de her üniversite kendi belirlemiş olduğu koşullar doğrultusunda uluslararası öğrenci kabul etmekte ve koşulları web sayfalarında yayınlamaktadır.

Lisansüstü Programlar

Lisansüstü programlar, yüksek lisans, doktora ve tıpta uzmanlık programlarını kapsar. Türkiye'de, bu programlar enstitüler aracılığı ile yürütülür.

Lisansüstü Programlar İçin İstenen Belgeler

Lisansüstü programlara başvuracak adayların başvurularında genellikle, tamamladıkları eğitime ait diploma, aldıkları derslerin içerikleri ve not çizelgesine ek olarak, referans ve niyet mektupları gerekmektedir. Bu belgelere ek olarak Türkiye'den mezun olan öğrencilerden Türkiye'de yapılan Lisansüstü Giriş Sınavı (ALES) sonucu istenmektedir. İngilizce eğitim yapan üniversiteler TOEFL, GRE veya GMAT gibi uluslararası geçerliliği olan sınav sonucunu da talep edebilmektedir. Her üniversite ve programın farklı kabul kriterleri olabilir. Bu nedenle, lisansüstü düzeyde öğrenim görmek isteyenlerin doğrudan üniversitelerin enstitülerine başvurmaları gerekmektedir.

Yüksek Lisans Programları

Yüksek lisans programları, tezli ve tezsiz olmak üzere iki şekildedir. Tezli yüksek lisans programı en az yedi ders, bir seminer dersi ve tez çalışmasından oluşur. Tezsiz yüksek lisans programı ise en az on ders ve dönem projesinden oluşur. Yüksek lisans programlarını bitirme süresi 2 yıldır.

Doktora Programları

Doktora programları, en az yedi ders, yeterlilik sınavı, tez önerisi ve tez çalışmasından oluşur. Doktora programı derslerini tamamlama süresi en çok 4 yarıyıl, doktora programını bitirme süresi ise 8 yarıyıldır. Doktora programlarına başvurabilmek için yüksek lisans derecesine sahip olmak zorunludur. Yüksek lisans ve doktora eğitiminin bir arada alındığı 'Bütünleşik Doktora Programları'na adaylar lisans diplomaları ile başvurabilmektedir.

Barınma

Türkiye Burslusu öğrenciler, devlet yurtlarında ücretsiz olarak konaklayabilmektedir. Bu imkândan faydalanmak istemeyen öğrenciler ise ücretini kendileri karşılamak üzere farklı konaklama imkânlarını kullanabilirler.

Türkiye'de eğitim gören öğrenciler için devlete ait yurtlar birçok vakıf yurdu ve özel yurt mevcuttur. Bunlara ek olarak bazı üniversitelerin kendilerine ait yurtları da bulunmaktadır.

Yurtların dışında, ekonomik duruma bağlı olarak lüks rezidanslardan küçük apartman dairelerine kadar birçok seçenek yer almaktadır. Uluslararası öğrenciler için ilk zamanlarda Türkçe'nin daha iyi öğrenilmesi ve çevrenin daha iyi tanınması adına kendilerine uygun bir yurtta kalmaları tavsiye edilebilir. Sömestr ve yaz tatili dâhil, yıl boyu hizmet veren devlet yurtlarının standartlarının son yıllarda oldukça yükseldiğini de belirtmek isteriz.

Öğrenciler için yurtlardan sonra en çok tercih edilen barınma seçeneği ev kiralamadır. Türkiye'de en yaygın şekilde ev kiralama, internet üzerinden verilen ilanlar ya da emlak danışmanları aracılığıyla gerçekleştirilmektedir. Ev kiralamak istenilen yerde evlere asılmış ilanlara bakarak da bir ev bulmak mümkündür. Emlak danışmanları aracılığıyla ev kiralandığında genellikle bir aylık kira bedeli emlakçı komisyonu olarak verilir. Ayrıca evinizi ister emlakçı aracılığı ile ister doğrudan ev sahibinden kiralayın belli bir miktar depozito ödeyeceğinizi de hesaba katmalısınız. Depozitonun miktarı da ortalama bir-iki aylık kira bedeline karşılık gelir. Ancak kira sözleşmesinin sonunda ev eksiksiz bir şekilde teslim edildiğinde ev sahibine verilmiş olan depozito geri alınır. 

Resmi İşlemler

Yabancı Öğrenci Bilgilendirme Formu

Türkiye'de Yüksek Öğretim Kurumlarının her seviyesinde Öğrenim görecek yabancı Öğrencilerin giriş, vize ve ikamet izni işlemlerine dair yapmaları gereken işlemler hakkında bilgilendirmedir.

1- Yurt Dışında Yapılacak İşlemler (Vize İşlemleri)

Yabancı öğrencilerin Türkiye'nin dış temsilciliklerine aşağıdaki belgelerle birlikte müracaat ederek "öğrenim vizesi" almaları gerekir.

a) Öğrenim göreceği yüksek Öğretim kurumundan alacağı kabul mektubu veya eşdeğer bir belge,
b) Geçerli ve uzun süreli pasaport,
c) Türkiye'de öğrenim süresince geçimini sağlayacak maddi imkânlara sahip olduğu gösteren (banka hesabı, burs belgesi vb.) dair belge,
d) Uyruğa ve karşılıklılığa göre belirlenen vize harcı,
e) Konsolosluk taramadan ilave belgeler istenebilir.

2- Türkiye`ye Gelişlerinden İtibaren Yapmaları Gereken İşlemler (İkamet İşlemleri)

Öğrenim vizesi alan yabancıların Türkiye'ye uluslararası yolu trafiğine açık olan hudut kapılarından yasal olarak giriş yapmaları gerekir. Türkiye'ye girilen tarihten itibaren en geç 30 gün içerisinde aşağıdaki belgelerle birlikte öğrenim görülecek İl'in Emniyet Müdürlüğü Yabancılar Şubesine müracaat ederek Yabancılara Mahsus İkamet Tezkeresi alınması zorunludur.

a) Yüksek öğretim kurumundan aldıkları kayıt/kabul belgesi veya eşdeğer bir belge,
b) Geçerli ve uzun süreli pasaport,
c) Dış temsilcilikten alman öğrenim vizesi,
d) Türkiye'de öğrenim süresince geçimini sağlayacak maddi imkânlara sahip olduğu gösteren (banka hesabı, burs belgesi vb.) dair belge,
e) Her yılbaşında Resmi Gazetede yayımlanan ikamet tezkeresi değerli kâğıt bedeli,
f) Gerekli görüldüğü takdirde ilave belgeler istenebilir.

3- İkamet Tezkeresi Aldıktan Sonra Yapılacak İşlemler (Bildirim İşlemleri)

a) Öğrenim amaçlı ikamet tezkeresi alan yabancı öğrenciler Yabancılara Mahsus Kimlik Numarası tahsis işlemini Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü Kimlik Numarası Sorgulama Sayfası https://tckimlik.nvi.gov.tr/AnonimSorgu.html internet adresinden öğrenilebilmektedir.
b) İkamet tezkere süresini uzatmak isteyen yabancı Öğrencilerin ikamet tezkeresinde belirtilen sürenin sona ermeden önce ya da sona ermesinden en geç 15 gün içerisinde Emniyet Yabancılar Birimlerine müracaat ederek süresini uzatmaları gerekmektedir.
c) Mezuniyet, okuldan kaydını sildirme, öğrencilikle ilişiğinin kesilmesi, devamsızlık vb. hallerde meydana gelecek değişiklikler 15 gün içerisinde, adres değişikliği ise 48 saat içerisinde Emniyet Yabancılar Birimlerine bildirilmesi gerekmektedir.
d) İkamet tezkerelerinde silinti ve kazıntı yapılmaması ve ikamet tezkerelerinin kaybedilmesi durumunda derhal Emniyet Yabancılar Birimlerine müracaat ederek yenisinin alınması gerekmektedir.

Yabancı Uyruklu Öğrencilere İlişkin Yasal Düzenlemeler

Türkiye`de eğitim ve öğretim görmek isteyen yabancı uyruklu öğrencilere ilişkin yasal düzenlemeler;

  • 5682 Sayılı “Pasaport Kanunu”
  • 5683 Sayılı “Yabancıların Türkiye'de İkamet Ve Seyahatleri Hakkında Kanunu
  • 5978 Sayılı “Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun” hükümlerine göre yürütülmektedir.

Öğrenci Vizesi İşlemleri

Ülkemizde her seviyede öğrenim görmek isteyen yabancılara, eğitim görecekleri kurumdan alınan davet mektubu veya kabul belgesi ile durumlarını belgelemeleri halinde öğrenim meşruhatlı giriş vizeleri dış temsilciliklerimizce re’sen veya istizan edilerek verilmektedir.

Yabancı Uyruklu Öğrencilerin Sorumlulukları

Türkiye`deki okullarda eğitim ve öğretim görmek isteyen yabancı uyruklu öğrenciler;

  • Dış Temsilciliklerimizden “Öğrenim” meşruhatlı vize alarak gelmeleri ve geçerli pasaport ya da seyahat belgesi ile ülkemize giriş yapmak zorundadırlar.
  • Türkiye’ye öğrenim meşruhatlı vize alarak gelen yabancı uyruklu öğrenciler ülkemize giriş yaptıkları tarihten itibaren bir ay içerisinde öğrenim amaçlı ikamet izni taleplerini ilgili valiliğe yapmaları gerekmektedir.
  • Öğrenci ikametleri birer yıllık sürelerle harçsız olarak verilmektedir.
  • Öğrenciler her yıl okullarına kayıt yenilediklerini belgelemeleri halinde ikamet izinleri valilikler tarafından re’sen uzatılmaktadır.
  • Öğrenimleri süresince verilen ikamet izinleri, izin belgesinde belirtilen sürenin sona ermesinden itibaren en geç 15 gün içinde mahalli emniyet makamlarına müracaat edilerek uzatılmalıdır.
  • İkamet tezkereleri veya pasaportların kaybolması halinde ilgili makamlara derhal müracaat edilerek 15 gün içinde yenilenmelidir.
  • Yenilenmediği takdirde vize ve ikamet ihlalinde bulunan yabancı öğrencilere 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince cezalı harç tahsil işlemi yapılmaktadır.
  • Bu yabancılar hakkında ihlal edilen süreye paralel olarak 3 ay ilâ 7 yıl arasında ülkeye giriş yasağı getirilmektedir.
  • Öğrenim kurumlarını veya ikamet adreslerini değiştirenlerin, bu değişiklikleri 48 saat içinde gerek ayrıldıkları ve gerekse nakil oldukları yerlerin mahalli emniyet makamlarına bildirmeleri gerekmektedir.
  • Herhangi bir okulu kazandığı halde, süresi içerisinde kaydını yaptırmayan yabancı uyruklu öğrencilerin bilgileri okul idaresi tarafından emniyet makamlarımıza bildirilmektedir.
  • 4817 sayılı “Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun” uyarınca ülkemizde öğrenim amaçlı ikamet tezkeresi hamili yabancı uyruklu örgencilerin çalışmaları yasaktır.

İkamet İzinlerinin İptal Edileceği Durumlar

Öğrencilerin; Okuldan ilişik kesilmesi, kayıt dondurma, izinli sayılma, tutuklanması veya hükümlü olması, durumlarında “öğrenim amaçlı ikamet izinleri iptal edilmektedir.